Η παρατήρηση πουλιών μπορεί να κρατήσει τον εγκέφαλο σε λειτουργία και ενδεχομένως να επιβραδύνει τις γνωστικές αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία. Σε αυτό το συμπέρασμα κατέληξαν Καναδοί επιστήμονες που διαπίστωσαν διαφορές στη δομή του εγκεφάλου μεταξύ έμπειρων ερασιτεχνών παρατηρητών πουλιών. Τα αποτελέσματα της μελέτης δημοσιεύονται στην επιθεώρηση The Journal of Neuroscience (JN).
Συμμετείχαν 58 άτομα: 29 έμπειροι παρατηρητές πουλιών και 29 αρχάριοι. Όλοι οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου. Κατά τη διάρκεια του πειράματος, εκτέλεσαν επίσης ένα έργο αναγνώρισης εικόνων διαφορετικών πτηνών.
Η ανάλυση έδειξε ότι τα άτομα με μεγαλύτερη εμπειρία στην παρατήρηση πουλιών είχαν πιο σύνθετο και πυκνό εγκεφαλικό ιστό σε περιοχές που σχετίζονται με την προσοχή και την οπτική αντίληψη. Αυτές οι περιοχές ήταν πιο ενεργά ενεργοποιημένες, ειδικά όταν στους συμμετέχοντες εμφανίζονταν εικόνες άγνωστων ειδών.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, οι αλλαγές αυτές μπορεί να σχετίζονται με τη νευροπλαστικότητα – την ικανότητα του εγκεφάλου να αναδιοργανώνεται υπό την επίδραση της μάθησης και της συσσώρευσης νέων δεξιοτήτων. Αυτό το χαρακτηριστικό θεωρείται ότι είναι ένας από τους μηχανισμούς που βοηθούν στη διατήρηση της γνωστικής λειτουργίας καθώς μεγαλώνουμε.
Οι ερευνητές βρήκαν επίσης έμμεσες ενδείξεις ότι οι αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία στον εγκέφαλο μπορεί να συμβαίνουν πιο αργά στους έμπειρους παρατηρητές. Ωστόσο, οι συγγραφείς της δημοσίευσης τονίζουν ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει μια άμεση σχέση αιτίου-αποτελέσματος: ίσως οι άνθρωποι με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά του εγκεφάλου να είναι αρχικά πιο πιθανό να επιλέξουν τέτοιες δραστηριότητες.
Παρ’ όλα αυτά, τα ευρήματα συνάδουν με άλλα επιστημονικά δεδομένα. Παλαιότερες μελέτες έχουν δείξει ότι τα απαιτητικά πνευματικά χόμπι -όπως η εκμάθηση ξένων γλωσσών, το παίξιμο μουσικών οργάνων ή η δημιουργική γραφή- μπορούν να βοηθήσουν στη διατήρηση των γνωστικών ικανοτήτων στην τρίτη ηλικία.
